Wat is retinol en waar is het goed voor?

door Anja van Dijken
20 Juni 2022

Wat is retinol en waar is het goed voor?

Retinol, is dit nu het wondermiddel? Retinol in crèmes en serums, je vindt het overal. Maar is retinol voor iedereen een wondermiddel en kun je het zomaar gebruiken? We nemen je graag mee in de wereld van retinol, het veelbelovende ingrediënt waar je niet omheen kunt.

Wat is retinol?

Retinol is vitamine A, een interessante werkstof dat volop wordt ingezet als ingrediënt in zowel de cosmetica als in de wereld van huidverzorging. Retinol en haar vele afgeleide vormen zijn sterke antioxidanten, waardoor dit ingrediënt vaak wordt gebruikt in anti aging huidverzorgingsproducten. Het wordt daarnaast ook gebruikt in de strijd tegen rosacea en de onzuivere huid met acné en jeugdpuistjes.

Hoe werkt retinol op de huid en wat doet het?

Retinol versnelt het vernieuwingsproces (celdeling) van de huid en doet dat op de volgende wijze.

Onze huid zal elke 28 dagen zijn bovenste laag loslaten. Daardoor komt er een “verse” huidlaag aan de oppervlakte en wordt er een vernieuwde mooiere huid zicht- en voelbaar. Het is vergelijkbaar met een slang die ook zijn velletje elke 28 dagen afgooit. Als het om onze huid gaat, versnelt en stimuleert retinol dit vernieuwingsproces.

Zodra we ouder worden vertraagt het proces van deze huidvernieuwing en celdeling:

  • Rond je 30e ligt dit proces tussen de 28 en 45 dagen.
  • Rond je 40e ligt dit proces tussen de 45 en 60 dagen.
  • Rond je 50e ligt dit proces tussen de 60 en 90 dagen.

Het proces vertraagt dus van nature, waardoor je kunt voorstellen dat de huid wel een drukkertje in haar rug kan gebruiken.

Retinol is een antioxidant dat communiceert met jouw levende huidcellen in de dieper gelegen huidlagen, en dus niet met de dode huidcellen die aan de oppervlakte liggen. Retinol stimuleert de diepere huidcellen tot het maken van gezonde, jonge en nieuwe huidcellen door deze cellen de opdracht te geven zich te vernieuwen.

Waarom is retinol goed voor de huid?

Bij het vernieuwingsproces van de huid, zij het versneld of van nature, worden verschillende processen in de huid gestimuleerd. Het stimuleert onder andere de aanmaak van collageen en elastine, het egaliseren van de huid, het oplossen van verstoppingen en ontstekingen, en ook het “oplossen” van pigmentvlekken.

Voor onze verbeelding even een kort overzicht van de zichtbare resultaten van retinol vitamine A:

  • De huid zal verstevigen, doordat de collageen en elastine aanmaak wordt gestimuleerd.
  • De huid zal verdunnen en daardoor een frissere aanblik geven (werkt exfoliërend).
  • Verstoppingen zullen verminderen (werkt exfoliërend).
  • Ontstekingen zullen verminderen (werkt anti-bacterieel).
  • De poriën zullen verkleinen.
  • De huidstructuur zal verbeteren, egaliseren van bultjes.
  • Pigmentaties zullen verminderen.
  • Fijne lijntjes en rimpeltjes zullen zichtbaar vervagen.

Welke soorten retinol zijn er?

Retinol kent meerdere soorten, althans benamingen. Dit zijn allemaal afgeleiden van het oorspronkelijke basisingrediënt retinol.

Als retinol eenmaal in aanraking komt met de huid, zet de huid deze om in retinaldehyde, ook wel bekend als retinal. Eenmaal retinal, dan wordt het omgezet in retinoinezuur, waarna het zijn werking afgeeft aan de huid.

De volgorde van dit omzettingsproces op je huid is:

retinol → retinal(dehyde) → retinoinezuur

Net even boven retinaldehyde heb je één van de meest revolutionaire vormen van vitamine A, namelijk retinyl-retinoate. Dit is een combinatie van retinol en retinoïnezuur. Na applicatie (het opdoen van de crème) gaat de huid direct aan de slag met de omzetting van de retinol naar retinoïnezuur en geeft de retinol langzaam zijn activiteit vrij tijdens dit proces.

Op ingrediëntenlijsten van vele retinol producten staat ook wel retinyl esthers en retinyl palmitate, dit zijn eigenlijk een soort ‘restjes’ van retinol. Verwacht qua resultaat niet teveel van deze afgeleide ingrediënten.

Retinol ingrediënten die wel actief in je huid werken zijn:

  • retinyl retinoate
  • retinal(dehyde) 
  • retinoinezuur

Veroorzaakt retinol pigmentvlekken, schilfertjes, puistjes of roodheid?

Pigmentvlekken: Retinol veroorzaakt geen pigmentvlekken, juist niet. Door het op gang brengen van de celvernieuwing, zal de huid de pigmentatie als het ware vanuit de diepere lagen naar het huidoppervlakte “duwen” om zo uiteindelijk de huid te verlaten. Wel is de huid gevoeliger voor pigmentvlekken na het gebruik van een retinol cream of retinol serum. Daarom is het een must om tijdens de periode van het gebruik van retinolproducten overdag een zonverzorging met  SPF 30 of hoger te gebruiken.

Schilfertjes en roodheid: Als het gaat om de vraag of retinol schilfertjes of roodheid veroorzaakt, is het antwoord in de meeste gevallen ook NEE. Wel dient het gebruik van retinol te worden opgebouwd, dit is nodig om de huid te laten gewennen. Indien er bij het eerste gebruik gestart wordt met een te hoog percentage kan de huid teveel geïrriteerd  raken, omdat de celvernieuwing dan te snel op gang komt. In dit geval kunnen schilfering, roodheid en irritatie dus wel een gevolg zijn. Daarom is een opbouw in het gebruik van retinol altijd een must.

Puistjes: Retinol crème of retinol serum zal na het gebruik geen puistjes veroorzaken. De acne huid, dus de huid die gevoelig is voor huidontsteking, zal juist baat hebben bij het gebruik van producten die retinol bevatten.

Percentages: De percentages van retinol verschillen per product. Het begint bij een percentage van 0,01% en loopt op tot een percentage van maximaal 1%. Dit klinkt misschien weinig, maar dat is het zeker niet. Meer is zeker niet altijd beter, integendeel. Een retinol crème of serum met een hoger percentage, hoeft niet altijd een beter resultaat te geven. Wel is het belangrijk om het gebruik van retinol op te blijven bouwen, indien je meer resultaat wilt krijgen.

Conclusie: Wil je een product met retinol kopen? Start het gebruik van retinol bij voorkeur met het laagste percentage, je geeft de huid de kans om te gewennen. Hiermee voorkom je roodheid en irritatie, en zie je vooral de mooie resultaten van je retinol producten.

Verschil retinol crème & retinol serum

Retinol wordt in de huidverzorging in verschillende vormen aangeboden. Dit kan zijn in de vorm van een nachtverzorging zoals een nachtcrème, maar het kan ook worden aangeboden in een serum.

  • Retinol crème
    Retinol zal altijd in de vorm van een nachtverzorging worden aangeboden. Retinol is namelijk gevoelig voor daglicht en zal haar werking verliezen als het met daglicht in aanraking komt. Daarom wordt retinol alleen verwerkt in nachtverzorging en is vaak terug te vinden in een nachtcrème anti aging.
  • Retinol serum
    Een retinol serum is bedoeld om de huid aan te zetten tot activering van de celdeling. Het gebruik hiervan is bedoeld om aan te brengen nadat de huid is gereinigd met een cleanser en daarna goed in te laten trekken. Vervolgens kan de nachtcrème worden aangebracht.

Indien je gestart bent met retinol, ondergaat de huid in deze periode een snellere celdeling en is het daardoor kwetsbaarder voor pigmentvorming. Het is daarom voor overdag een must om een dagverzorging met minimaal SPF 30 te gebruiken. 

Retinol in gezichtsverzorging 

Als je wilt starten met retinol is het goed om te weten hoe je de retinol in je dagelijkse gezichtsverzorging kunt inzetten. Omdat er verschillende soorten retinol producten zijn, is het gebruik ook verschillend. De verschillen en het gebruik ervan op een rijtje:

  • Retinol product op basis van Retinyl-Retinoate
    Dit is de meest hoge kwaliteit retinol en deze vorm is lichtbestendig, wat inhoudt dat deze vorm voor zowel de dag als de nacht ingezet kan worden als bijvoorbeeld een gezichtscrème zoals een retinol creme. Het geeft weinig kans op irritatie en is zeer krachtig. Doordat de huid dit ingrediënt gelijk oppakt, heeft de huid hier geen gewenningsperiode voor nodig.
  • Retinol product met als afgeleide Retinal
    Retinal wordt goed door de huid getolereerd, wel moet het gebruik langzaam worden opgebouwd. Retinal werkt sterk antibacterieel waardoor deze variant van retinol niet alleen goed werkt bij anti aging, maar ook bij acne en rosacea. Bij het gebruik van retinal dient gestart te worden met een percentage van 0,1% of 0,3%.
  • Retinol
    Dit is de meest gebruikte in de huidverzorging. Retinol is zeer gevoelig voor de zon en minder stabiel dan de andere twee varianten, daarom dient deze altijd koel en donker (verpakking) bewaard te worden. Ook hier moet de huid aan wennen en qua gebruik dient er gestart te worden met een percentage van 0,3%.

Gebruik: Er dient met de opbouw van zowel retinal als retinol dus laag gestart te worden qua percentage. Daarnaast is het raadzaam om deze producten gedurende een periode van vijf weken op te bouwen. De eerste twee weken om de drie dagen, daarna de volgende twee weken om de dag. Indien er geen irritatie optreedt, kan er in de vijfde en zesde week worden overgegaan naar een dagelijks (’s nachts) gebruik.

De beste producten met retinol

Wil je de beste producten met retinol gaan inzetten in je huidverzorgingsritueel? Dan kun je de volgende keuze’s maken:

Medik8 r-Retinoate Intense - Night cream (€210,00) werkt zeer effectief om ouderdomsverschijnselen aan te pakken op de huid en is de hoogst haalbare variant om op te nemen in de dagelijkse verzorging. Het is een verjongende en celvernieuwende nachtcrème die op hoog niveau de zichtbare lijntjes en rimpels aanpakt. Deze vorm van retinol zal door alle huidtypes als huidvriendelijk worden ervaren en heeft geen gewenning nodig.

Medik8 Crystal Retinal 1 (€59,95) is een nachtserum dat de hoogst haalbare werking heeft om rosacea en de onzuivere huid aan te pakken. De producten van de Crystal Retinal lijn van Medik8 zijn namelijk gemaakt op basis van retinaldehyde, deze vorm van retinol gaat gelijk aan de slag met de huid. De huid moet wel wennen aan deze vorm van retinol, daarom is het wenselijk om dit in percentages op te bouwen en altijd te starten met 0,1%.

Medik8 r-Retinoate Day & Night Eye Serum (€99,95) is het ultieme Medik8 retinol eye product op het gebied van oogverzorging. Het oogserum hydrateert de huid en vermindert de vorming van donkere kringen en wallen. De anti-oxiderende werking helpt de ooghuid te beschermen tegen vrije radicalen, waardoor tekenen van huidveroudering worden voorkomen.

 

Medik8 r-Retinoate Intense - Night cream Medik8 Crystal Retinal 1 Medik8 r-Retinoate - Day & Night Eye Serum

Medik8 r-Retinoate Intense - Night cream

Medik8 Crystal Retinal 1

Medik8 r-Retinoate - Day & Night Eye Serum

Anja van Dijken
Anja is een expert op het gebied van professionele huidverzorging en huidverbetering. Ze is al 30 jaar schoonheidsspecialiste en is gespecialiseerd in huidverbetering. Huid, voeding en levensstijl zijn voor haar belangrijke componenten.